پرچم
روزنامه پرچم | نشریه احمد کسروی و باهماد آزادگان در دوره پهلوی
رووزنامه پرچم از نشریات سیاسی، اجتماعی و فکری ایران در دوره پهلوی بود که به مدیریت احمد کسروی، تاریخنگار، نویسنده و پژوهشگر ایرانی، از بهمن ۱۳۲۰ خورشیدی در تهران منتشر شد. این روزنامه با فعالیتهای فکری و اجتماعی کسروی ارتباط داشت و ارگان باهماد آزادگان به شمار میرفت.
پرچم به موضوعاتی چون مسائل سیاسی و اجتماعی ایران، تاریخ مشروطیت، استقلال کشور، نقد باورهای دینی و اجتماعی و اخبار داخلی و خارجی میپرداخت. انتشار آن تا سال ۱۳۲۳، با تغییراتی در دوره انتشار و چند نوبت توقیف، ادامه یافت.
تأسیس و انتشار روزنامه پرچم
احمد کسروی پیش از انتشار پرچم، مجله پیمان را منتشر میکرد. پس از پایان فعالیت آن مجله، انتشار روزنامه پرچم را در بهمن ۱۳۲۰ آغاز کرد.
پرچم در ابتدا به صورت روزنامه منتشر میشد و بعدها به هفتهنامه تبدیل شد. این نشریه محلی برای انتشار مقالات کسروی درباره مسائل سیاسی، اجتماعی، تاریخی و اندیشههای اصلاحی او بود.
محتوای روزنامه پرچم
بخش مهمی از مطالب پرچم به دفاع از اصول مشروطیت، استقلال ایران و بررسی مسائل سیاسی و اجتماعی کشور اختصاص داشت. کسروی در این روزنامه مقالات متعددی درباره تاریخ ایران، رویدادهای روز و دیدگاههای خود منتشر میکرد.
از جمله آثار تاریخی منتشرشده در پرچم میتوان به «تاریخ هجدهساله آذربایجان» و «تاریخ پانصدساله خوزستان» اشاره کرد.
روزنامه همچنین اخبار ایران و جهان را پوشش میداد. مطالب آن عمدتاً دارای گرایش ملیگرایانه بود و در کنار موضوعات سیاسی، اندیشههای کسروی درباره اصلاحات اجتماعی و «پاکدینی» را نیز مطرح میکرد.
توقیف و پایان انتشار
بر اساس اطلاعات ارائهشده، پرچم در تیر ۱۳۲۲ به دنبال انتقادهای کسروی از رضاشاه برای سه روز توقیف شد. پس از آن، انتشار نشریه به صورت هفتگی ادامه یافت.
در سال ۱۳۲۳ خورشیدی نیز در پی اعتراض برخی جمعیتهای دینی به مطالب و دیدگاههای مطرحشده در آن، انتشار پرچم متوقف شد.
این نشریه در دوره فعالیت خود با مخالفتهایی درباره نوشتههای کسروی، بهویژه در موضوعات دینی و اجتماعی، روبهرو بود.
احمد کسروی؛ مدیر روزنامه پرچم
احمد کسروی تبریزی (۸ مهر ۱۲۶۹ – ۲۰ اسفند ۱۳۲۴) تاریخنگار، زبانشناس، نویسنده، حقوقدان و روزنامهنگار ایرانی بود. او در محله حکمآباد تبریز به دنیا آمد و از جوانی با جنبش مشروطه و فعالیتهای فرهنگی و سیاسی آشنا شد.
کسروی مدتی در دستگاه قضایی ایران فعالیت کرد و سپس به وکالت، نویسندگی و پژوهشهای تاریخی و زبانشناسی پرداخت. از آثار شناختهشده او میتوان به «تاریخ مشروطه ایران»، «تاریخ هجدهساله آذربایجان»، «تاریخ پانصدساله خوزستان» و «آذری یا زبان باستان آذربایجان» اشاره کرد.
او پیش از انتشار پرچم، مجله «پیمان» را تأسیس کرده بود که از سال ۱۳۱۲ منتشر میشد. کسروی همچنین در نوشتههای خود به نقد باورهای مذهبی، سنتهای اجتماعی و مسائل فرهنگی میپرداخت. این دیدگاهها با مخالفت گروههایی روبهرو شد.
کسروی در ۲۰ اسفند ۱۳۲۴ در ساختمان دادگستری تهران به دست اعضای گروه فدائیان اسلام به قتل رسید.
جمعبندی
روزنامه پرچم از نشریات وابسته به فعالیتهای فکری احمد کسروی در دهه ۱۳۲۰ خورشیدی بود. این روزنامه علاوه بر انتشار اخبار سیاسی و اجتماعی، به تاریخ ایران، مشروطیت، استقلال کشور و دیدگاههای اصلاحی کسروی میپرداخت و با باهماد آزادگان ارتباط مستقیم داشت.
شناسنامه روزنامه پرچم
نام نشریه: پرچم صاحب نشریه و مدیر: احمد کسروی محل انتشار: تهران آغاز انتشار: بهمن ۱۳۲۰ خورشیدی، بر اساس متن اصلی ارائهشده پایان انتشار: ۱۳۲۳ خورشیدی دوره تاریخی: پهلوی دوم زبان: فارسی نوع نشریه: روزنامه، سپس هفتهنامه موضوع: سیاسی، اجتماعی، تاریخی و فکری وابستگی تشکیلاتی: باهماد آزادگان نشریه پیشین کسروی: مجله پیمان