آسیای دموکرات
روزنامه آسیای دموکرات | نشریه سیاسی عضو جبهه مطبوعات متفق ایران به صاحبامتیازی ناصرقلی فرهادپور
تاریخچه و معرفی روزنامه آسیای دموکرات
روزنامه آسیای دموکرات از نشریات سیاسی و اجتماعی ایران در دوره دوم پهلوی بود که در سال ۱۳۳۱ خورشیدی به صاحبامتیازی ناصرقلی فرهادپور تأسیس شد. این نشریه با وجود عنوان روزنامه، بهصورت هفتگی انتشار مییافت و به مدت یازده سال در عرصه مطبوعات ایران فعالیت داشت. انتشار آسیای دموکرات سرانجام در دوران نخستوزیری امیراسدالله علم متوقف شد.
آسیای دموکرات از جمله نشریات وابسته به جریانهای مطبوعاتی فعال در دهههای ۱۳۳۰ و ۱۳۴۰ بود و نام آن در ارتباط با جبهه مطبوعات متفق ایران مطرح شده است. فعالیت این نشریه در سالهایی صورت گرفت که مطبوعات ایران، علاوه بر انتشار اخبار و تحلیل رویدادهای کشور، در شکلگیری تشکلهای سیاسی و حرفهای روزنامهنگاران نیز نقش داشتند.
تأسیس و دوره انتشار
ناصرقلی فرهادپور در سال ۱۳۳۱ امتیاز انتشار هفتهنامه آسیای دموکرات را دریافت کرد و انتشار آن را آغاز نمود. این نشریه طی یازده سال، بهصورت منظم منتشر شد و فعالیت آن تا دوران نخستوزیری امیراسدالله علم ادامه یافت.
دوره فعالیت آسیای دموکرات با تحولات مهمی در تاریخ معاصر ایران همزمان بود. آغاز انتشار آن در دوران نخستوزیری دکتر محمد مصدق و در جریان کشمکشهای سیاسی مربوط به ملی شدن صنعت نفت صورت گرفت. پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ نیز نشریه به فعالیت خود ادامه داد.
در این دوره، فضای سیاسی و مطبوعاتی ایران دستخوش تغییرات گستردهای شد. بسیاری از روزنامههای سیاسی تعطیل یا توقیف شدند و فعالیت نشریات با نظارت و محدودیتهای بیشتری همراه بود. آسیای دموکرات از نشریاتی بود که توانست انتشار خود را در سالهای پس از کودتا ادامه دهد.
آسیای دموکرات و جبهه مطبوعات متفق ایران
یکی از ویژگیهای تاریخی روزنامه آسیای دموکرات، ارتباط آن با جبهه مطبوعات متفق ایران است.
جبهه مطبوعات متفق از تشکلهای مدیران جراید در ایران بود که در کنار «جبهه مطبوعات متحد»، پیش از تشکیل انجمن مطبوعات ایران فعالیت داشت. این دو تشکل در سالهای پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ در شمار سازمانهای مطبوعاتی متمایل به ساختار سیاسی حاکم قرار داشتند و فعالیت آنها بیشتر جنبه تشکیلاتی و سیاسی داشت تا دفاع مستقل از حقوق صنفی روزنامهنگاران.
ریشه جریانهای مطبوعاتی مرتبط با جبهه متفق را میتوان در ائتلافهای سیاسی دهه ۱۳۲۰ نیز مشاهده کرد. در آن دوره، جبهه مطبوعات متفق از جمله ائتلافهایی بود که به حزب اراده ملی به رهبری سیدضیاءالدین طباطبایی تمایل داشتند. در سالهای بعد، نام جبهه مطبوعات متفق در میان تشکلهای مطبوعاتی نزدیک به حکومت نیز دیده میشود.
در بررسی تاریخ تشکلهای مطبوعاتی ایران، جبهه مطبوعات متفق و جبهه مطبوعات متحد بهعنوان دو تشکل متشکل از مدیران روزنامههای تهران معرفی شدهاند که پیش از تشکیل انجمن مطبوعات ایران وجود داشتند. روابط عمومی – ارتباطات+1
حضور آسیای دموکرات در این مجموعه، جایگاه آن را در شبکه ارتباطات مدیران مطبوعات و جریانهای سیاسی آن دوران مشخص میکند.
ناصرقلی فرهادپور؛ صاحبامتیاز آسیای دموکرات
ناصرقلی فرهادپور از فعالان مطبوعاتی دوره پهلوی دوم و صاحبامتیاز هفتهنامه آسیای دموکرات بود. او در سال ۱۳۳۱ موفق به دریافت امتیاز این نشریه شد و انتشار آن را برای یازده سال ادامه داد.
فعالیت فرهادپور در عرصه روزنامهنگاری با یکی از پرتحولترین دورههای تاریخ سیاسی ایران همراه بود؛ دورهای که از نهضت ملی شدن صنعت نفت و کودتای ۲۸ مرداد آغاز میشد و تا تحولات سیاسی و اجتماعی اوایل دهه ۱۳۴۰ امتداد مییافت.
تداوم انتشار آسیای دموکرات در این سالها، نام فرهادپور را با فعالیت مطبوعاتی در دوره پس از ملی شدن صنعت نفت و سالهای نخست دهه ۱۳۴۰ پیوند داده است.
توقف انتشار در دوران نخستوزیری علم
انتشار آسیای دموکرات پس از یازده سال فعالیت، در دوران نخستوزیری امیراسدالله علم متوقف شد. علم از تیرماه ۱۳۴۱ تا اسفندماه ۱۳۴۲ ریاست دولت را بر عهده داشت.
این دوره با اجرای برنامههای اصلاحی موسوم به انقلاب سفید، همهپرسی ششم بهمن ۱۳۴۱، اعتراضهای سیاسی و مذهبی و رویدادهای خرداد ۱۳۴۲ همراه بود.
توقف انتشار آسیای دموکرات در همین مقطع، پایان فعالیت یکی از هفتهنامههای سیاسی ایران بود که انتشار آن از سالهای نخست دهه ۱۳۳۰ آغاز شده بود.
اهمیت تاریخی روزنامه آسیای دموکرات
اهمیت تاریخی آسیای دموکرات در استمرار انتشار آن طی یازده سال و ارتباطش با تشکلهای مطبوعاتی دوره پهلوی دوم است.
شمارههای این نشریه از منابع مطبوعاتی مربوط به سالهای ۱۳۳۱ تا اوایل دهه ۱۳۴۰ به شمار میروند؛ دورهای که ایران شاهد تحولات مهمی در ساختار حکومت، فعالیت احزاب، روابط خارجی و مناسبات سیاسی و اجتماعی بود.
بررسی دوره انتشار آسیای دموکرات، در کنار نشریات همزمان آن، به شناخت ساختار مطبوعات ایران، فعالیت مدیران جراید و روابط میان نشریات و تشکلهای سیاسی کمک میکند.
مشخصات روزنامه آسیای دموکرات
| مشخصات | اطلاعات |
|---|---|
| نام نشریه | آسیای دموکرات |
| نوع نشریه | سیاسی و اجتماعی |
| دوره تاریخی | پهلوی دوم |
| سال تأسیس | ۱۳۳۱ خورشیدی |
| صاحبامتیاز | ناصرقلی فرهادپور |
| ترتیب انتشار | هفتگی |
| مدت انتشار | ۱۱ سال |
| پایان فعالیت | دوران نخستوزیری امیراسدالله علم، ۱۳۴۱–۱۳۴۲ |
| تشکل مطبوعاتی | جبهه مطبوعات متفق ایران |
| زبان | فارسی |
| کشور انتشار | ایران |